Bogata oferta środków czystości - od chemii po akcesoria.

Chemia do zmywarek gastronomicznych – jak dobrać płyn myjący i nabłyszczacz

Kapturowa zmywarka gastronomiczna z koszem czystych talerzy i kieliszków, obok kanistry z płynem myjącym i nabłyszczaczem podłączone do pomp dozujących

Zmywarka gastronomiczna myje komplet naczyń w 1–3 minuty, ale o tym, czy talerze wyjdą z niej czyste, suche i bez zacieków, decyduje w dużej mierze chemia. Ten sam model maszyny z dobrze dobranym płynem myjącym i nabłyszczaczem pracuje bez zarzutu, a z przypadkowym środkiem – zostawia na szkle mleczny nalot, na sztućcach plamy, a w komorze kamień, który po kilku miesiącach kończy się wizytą serwisu.

Chemia do zmywarek gastronomicznych to zawsze dwa preparaty: płyn myjący (detergent) i płyn nabłyszczający (płuczący). Oba podawane są automatycznie przez pompy dozujące zmywarki, dlatego w profesjonalnej kuchni nie stosuje się tabletek ani kapsułek znanych z domu. Do tego dochodzą okresowo odkamieniacz i środki do czyszczenia samej maszyny.

W tym poradniku wyjaśniamy, czym różnią się płyny alkaliczne z chlorem i bez chloru, jak dobrać chemię do twardości wody i rodzaju naczyń, jak ustawić dozowanie i ile kosztuje mycie jednego kosza. Na końcu znajdziesz tabelę doboru dla różnych typów lokali oraz odpowiedzi na najczęstsze pytania.

Dlaczego zmywarka gastronomiczna potrzebuje innej chemii niż domowa

Zmywarka domowa myje naczynia przez godzinę lub dłużej, w niskiej temperaturze, z długim namaczaniem. Zmywarka gastronomiczna – barowa, kapturowa czy tunelowa – ma na to od kilkudziesięciu sekund do kilku minut. Mycie odbywa się zwykle w temperaturze ok. 55–65°C, a płukanie końcowe gorącą wodą o temperaturze ok. 80–85°C. W tak krótkim czasie zabrudzenie musi zostać usunięte chemicznie, a nie „odmoczone”.

Dlatego płyny do zmywarek profesjonalnych są:

  • silnie alkaliczne – zawierają wodorotlenek sodu lub potasu, które rozpuszczają tłuszcz, białko i skrobię w ciągu sekund,
  • niskopieniące – piana zaburza pracę pomp i ramion myjących, więc w zmywarce gastronomicznej nie wolno używać zwykłego płynu do naczyń,
  • dozowane automatycznie – pompa podaje dokładnie odmierzoną ilość koncentratu do zbiornika myjącego po każdym cyklu,
  • z sekwestrantami – składnikami wiążącymi wapń i magnez z wody, dzięki czemu kamień nie osadza się na grzałkach i naczyniach.

Kapsułki i tabletki do zmywarek domowych w maszynie gastronomicznej się nie sprawdzą – rozpuszczają się zbyt wolno, nie da się ich podać przez dozownik i powodują nierówne stężenie w zbiorniku. Środki domowe, takie jak kapsułki Finish Quantum czy sól do zmywarki, mają sens w zmywarkach AGD w biurowych aneksach kuchennych, a nie w zmywalni restauracji.

Płyn myjący do zmywarki gastronomicznej – rodzaje

W ofercie hurtowni znajdziesz kilkadziesiąt płynów myjących, ale da się je podzielić na trzy główne grupy. Wybór zależy od tego, co myjesz najczęściej i jaka woda płynie w Twojej instalacji.

Płyny alkaliczne z aktywnym chlorem

Połączenie silnej alkaliczności z aktywnym chlorem usuwa tłuszcz, a dodatkowo wybiela przebarwienia po kawie, herbacie, sosach pomidorowych czy curry. To dobry wybór do intensywnie eksploatowanej porcelany, pojemników GN i tac. Przykład: Winterhalter F 8400 – silnie alkaliczny płyn z aktywnym chlorem do zastawy stołowej, pojemników i urządzeń kuchennych. Do tej grupy należy też Eco Shine Disher CL do mycia i wybielania naczyń.

Ograniczenia: płynów z chlorem nie stosuje się do szkła (może matowieć), aluminium i srebra. W lokalach, gdzie zapach chloru jest niepożądany – np. w barach koktajlowych i kawiarniach – lepiej wybrać płyn bezchlorowy.

Płyny alkaliczne bez chloru

To najbardziej uniwersalna grupa: skutecznie usuwa tłuszcz, białko i skrobię, a jednocześnie jest łagodniejsza dla szkła i dekorów. Przykłady:

  • Diversey Jonmatic 400 – bez chloru i fosforanów, z dużą zdolnością wiązania jonów wapnia, do porcelany, szkła, stali, tworzyw, ornaminy i melaminy; posiada świadectwo jakości zdrowotnej PZH,
  • Catilon Det 1 – bez chloru i fosforanów, stężenie 1–3 g/l, temperatura pracy 35–70°C, do wody o wysokiej i zmiennej twardości,
  • Kiehl Diwa Evo – bez NTA, chloru i fosforanów, usuwa osady z kawy i herbaty oraz ogranicza nawarstwianie skrobi,
  • Diversey Optimax Detergent – dozowanie zwykle 1–3 g/l, temperatura mycia 55–65°C, polecany szczególnie do twardej wody.

Płyny do szkła barowego

Szkło – kieliszki, pokale, szklanki do piwa – najszybciej zdradza źle dobraną chemię: matowieje, pokrywa się mlecznym nalotem albo trzyma zacieki. Do zmywarek barowych i do szkła wybiera się płyny o łagodniejszym działaniu, z dodatkami chroniącymi szkło. Bardzo dobre wyniki na szkle barowym i galanterii szklanej daje Remix MS, a Diversey Suma Bar L66 to skoncentrowany preparat do maszynowego mycia szkła i zastawy stołowej, który dodatkowo zapobiega odkładaniu się kamienia w zmywarce.

Pełny wybór znajdziesz w kategorii produkty do mycia naczyń w zmywarkach.

Nabłyszczacz do zmywarki gastronomicznej – po co i jaki

Nabłyszczacz podawany jest do gorącej wody płuczącej na końcu cyklu. Obniża napięcie powierzchniowe wody, dzięki czemu woda spływa z naczyń równą warstwą zamiast tworzyć krople. Efekt: naczynia schną same w ciągu kilkudziesięciu sekund po otwarciu kaptura, bez smug i zacieków, i nie trzeba ich wycierać ściereczką – co jest ważne także z punktu widzenia HACCP, bo ręczne polerowanie to dodatkowe ryzyko zanieczyszczenia.

Nabłyszczacze kwaśne

Kwaśny odczyn neutralizuje resztki zasadowego płynu myjącego i zapobiega osadzaniu się kamienia w strefie płukania. To najczęstszy wybór przy wodzie średnio twardej i twardej. Przykłady: Diversey Suma Crystal A8 (pH koncentratu ok. 1,6, stężenie robocze 0,2–0,5 ml/l, bezpieczny dla metali lekkich), Kiehl Diwa Pronto, nabłyszczacz Stalgast czy Hendi Nabłyszczacz (pH 1, średnio 25 ml na 10 l wody).

Nabłyszczacze neutralne

Neutralne nabłyszczacze na bazie niejonowych środków powierzchniowo czynnych są łagodniejsze i dobrze sprawdzają się przy wodzie miękkiej i średnio twardej oraz tam, gdzie woda jest zmiękczana. Przykłady: Diversey Suma Rinse A5 oraz Diversey Optimax Rinse (pH ok. 7, niska piana, stabilna praca pomp i ramion).

Nabłyszczacze do bardzo twardej wody

Jeśli woda w lokalu ma powyżej 15°dH, a zmywarka nie ma zmiękczacza, warto sięgnąć po produkt dedykowany – np. Diversey Jonmatic Perfect Extra, który zapobiega osadzaniu kamienia w strefie płuczącej. Uniwersalnym wyborem do wszystkich zakresów twardości jest Eco Shine Diamond Shine o dozowaniu 0,1–0,3 ml/l.

Wszystkie nabłyszczacze znajdziesz w kategorii produkty do nabłyszczania naczyń w zmywarkach.

Jak dobrać chemię do zmywarki – 5 kryteriów

1. Twardość wody

To najważniejszy parametr, a jednocześnie najczęściej pomijany. Twardość wody w Polsce waha się od kilku do ponad 20°dH. Przy twardej wodzie wapń i magnez osadzają się na grzałkach, dyszach i naczyniach, a zwykły płyn „nie nadąża” z ich wiązaniem. Twardość sprawdzisz testem paskowym albo w danych lokalnego wodociągu. Zasada jest prosta:

  • woda miękka i średnio twarda (do ok. 15°dH) – standardowy płyn alkaliczny + nabłyszczacz neutralny lub kwaśny,
  • woda twarda (powyżej 15°dH) – płyn z wysoką zawartością sekwestrantów (np. Jonmatic 400, Optimax, Catilon Det 1) + nabłyszczacz kwaśny lub do twardej wody; najlepiej z zmiękczaczem lub filtrem na zasilaniu zmywarki.

2. Rodzaj naczyń

Porcelana, stal nierdzewna i większość tworzyw zniosą każdy płyn alkaliczny. Szkło wymaga płynu bez chloru i nabłyszczacza dobrze dobranego do wody. Aluminium (np. blachy piekarnicze, niektóre garnki), miedź, srebro i porcelana ze złotymi zdobieniami nie tolerują silnych zasad – myje się je ręcznie lub w specjalnej chemii. Zawsze sprawdź w karcie produktu, do jakich materiałów jest przeznaczony.

3. Typ zmywarki

Zmywarki barowe i podblatowe mają małe zbiorniki i krótkie cykle – zwykle wystarczą kanistry 5 l. Zmywarki kapturowe w restauracjach zużywają więcej chemii i dobrze pracują z kanistrami 10–12 kg. Zmywarki tunelowe i taśmowe w stołówkach, hotelach i cateringu – kanistry 20–25 kg. Ważne: kanister musi pasować do lancy ssącej pompy dozującej (średnica szyjki, długość lancy).

4. Rodzaj zabrudzeń

W pizzerii i kuchni włoskiej dominują tłuszcz i skrobia, w kawiarni – osady z kawy i herbaty na filiżankach, w stołówce – zaschnięte resztki i białko. Do przebarwień najlepsze są płyny z chlorem lub o podwyższonej alkaliczności, do skrobi – preparaty, które ją rozpuszczają i nie pozwalają jej się nawarstwiać (np. Diwa Evo).

5. Komplet płyn + nabłyszczacz

Producenci projektują płyny myjące i nabłyszczacze tak, by współpracowały ze sobą. Najprościej zachować jedną linię: Clinex Dish Wash + Clinex DiShine, Kiehl Diwa Evo + Diwa Pronto, Stalgast + nabłyszczacz Stalgast, Eco Shine Disher + Diamond Shine, Cif Pro Formula Detergent + Cif Rinse. Łączenie różnych marek jest możliwe, ale wtedy dozowanie trzeba ustawić od nowa i obserwować efekty przez pierwsze dni.

Tabela doboru chemii do zmywarki według typu lokalu

Typ lokalu / zmywarki Główne wyzwanie Płyn myjący Nabłyszczacz Opakowanie
Bar, pub – zmywarka do szkła Matowienie i zacieki na szkle Bez chloru, do szkła (Remix MS, Suma Bar L66) Kwaśny lub neutralny 5 l
Kawiarnia Osady z kawy i herbaty na filiżankach Alkaliczny bez chloru (Jonmatic 400, Diwa Evo) Kwaśny 5 l
Restauracja à la carte – kapturowa Tłuszcz, sosy, mix porcelany i szkła Alkaliczny bez chloru (Optimax, Catilon Det 1) Kwaśny (Suma Crystal A8) 10–20 l
Pizzeria, kuchnia włoska Skrobia, ser, tłuszcz Alkaliczny o podwyższonej sile (Diwa Evo, F 8400) Kwaśny 10–12 kg
Bistro, kebab, fast food Tłuszcz, pojemniki GN, tace Alkaliczny z chlorem (F 8400, Disher CL) Kwaśny 10–25 kg
Stołówka, szkoła, przedszkole Duże ilości, zaschnięte resztki, melamina Alkaliczny bez chloru z atestem PZH (Jonmatic 400, Catilon Det 1) Kwaśny lub do twardej wody 20–25 kg
Hotel – śniadania i bankiety Szkło, porcelana, sztućce w dużych seriach Alkaliczny bez chloru (Optimax 20 l) Kwaśny lub neutralny 20 l
Catering, kuchnia centralna – tunelowa Praca ciągła, pojemniki, termosy Alkaliczny, duże kanistry (Stalgast 25 kg, Catilon Det 1 25 kg) Kwaśny 20–25 kg
Lokal z bardzo twardą wodą (>15°dH) Kamień na grzałkach i naczyniach Z wysoką zawartością sekwestrantów (Jonmatic 400, Optimax) Do twardej wody (Jonmatic Perfect Extra) wg wielkości

Dozowanie chemii w zmywarce gastronomicznej

Większość profesjonalnych zmywarek ma wbudowane pompy dozujące – perystaltyczne lub z regulacją elektroniczną. Pompa zasysa koncentrat lancą z kanistra i podaje go do zbiornika myjącego (płyn) lub do bojlera płuczącego (nabłyszczacz). Dawkę ustawia się w menu serwisowym zmywarki albo potencjometrem na pompie.

Typowe zakresy dozowania podawane przez producentów:

  • płyn myjący: ok. 1–3 g/l (Diversey Optimax, Catilon Det 1), 1–5 ml/l (Clinex Dish Wash), 2–5 ml/l (Eco Shine Disher),
  • nabłyszczacz: ok. 0,1–0,5 ml/l (Clinex DiShine, Suma Crystal A8), 0,1–0,3 ml/l (Eco Shine Diamond Shine), 0,2–0,3 ml/l (Cif Rinse).

Jak poznać, że dawka jest źle ustawiona?

  • za mało płynu myjącego – tłuste naczynia, resztki skrobi, przebarwienia po kawie,
  • za dużo płynu myjącego – białawy nalot, śliskie naczynia, piana w komorze, nadmierne zużycie kanistra,
  • za mało nabłyszczacza – krople wody na naczyniach, zacieki, długie schnięcie,
  • za dużo nabłyszczacza – smugi, tęczowy film na szkle, piana.

Po każdej zmianie chemii lub dostawcy warto poprosić serwis o kalibrację pomp. Raz na kwartał dobrze jest też sprawdzić, czy lance ssące nie są zapowietrzone lub zatkane krystalizującym koncentratem – to najczęstszy powód, dla którego „chemia nagle przestała działać”.

Ile kosztuje chemia do zmywarki na jeden kosz

Koszt chemii najlepiej liczyć nie na litr kanistra, ale na jeden cykl mycia. Przykład orientacyjny dla zmywarki kapturowej ze zbiornikiem ok. 40 l, która przy każdym cyklu uzupełnia ok. 2–3 l świeżej wody płuczącej:

  • płyn myjący przy dawce 2 g/l to ok. 4–6 g na cykl,
  • nabłyszczacz przy dawce 0,3 ml/l to ok. 0,6–0,9 ml na cykl.

Kanister 20 l płynu myjącego wystarcza więc na kilka tysięcy cykli, a kanister 5 l nabłyszczacza – na kilka tysięcy płukań. Dlatego tańszy w zakupie, ale słabszy koncentrat, którego trzeba dozować dwa razy więcej, w praktyce kosztuje więcej. Do kosztu chemii dochodzi koszt powtórnego mycia źle domytych naczyń, ręcznego polerowania szkła i serwisu zakamienionej maszyny – i to te pozycje zwykle decydują o tym, czy chemia jest „tania”.

Większe kanistry (20–25 kg) obniżają cenę za litr, ale w małym barze koncentrat otwarty na wiele miesięcy może stracić właściwości. Rozsądnie jest dobrać opakowanie tak, aby zużyć je w ciągu 1–2 miesięcy.

Odkamienianie i czyszczenie zmywarki

Nawet najlepsza chemia nie zastąpi codziennej obsługi zmywarki:

  • codziennie po zakończeniu pracy – spuścić wodę ze zbiornika, wyjąć i umyć sita, filtry i ramiona myjące, przetrzeć komorę i zostawić kaptur lub drzwi uchylone do wyschnięcia,
  • co tydzień – sprawdzić dysze ramion (czy nie są zatkane kamieniem lub resztkami), stan uszczelek i lanc ssących,
  • co 1–3 miesiące (przy twardej wodzie częściej) – odkamienić zmywarkę kwaśnym preparatem przeznaczonym do urządzeń gastronomicznych, zgodnie z instrukcją producenta maszyny,
  • przy zmywarce z zmiękczaczem – regularnie uzupełniać sól regeneracyjną i kontrolować twardość wody na wyjściu.

Te czynności warto wpisać do planu higieny lokalu w ramach systemu HACCP – więcej o tym, jak go zorganizować, piszemy w artykule chemia dla gastronomii zgodna z HACCP oraz w poradniku higiena i dezynfekcja w gastronomii i HoReCa.

Bezpieczeństwo pracy z chemią do zmywarek

Płyny do zmywarek gastronomicznych to silne koncentraty – płyny alkaliczne mają pH nawet 13–14 i działają żrąco na skórę i oczy, a nabłyszczacze kwaśne – drażniąco. Przy wymianie kanistrów i przekładaniu lanc należy:

  • stosować rękawice ochronne odporne na chemikalia i okulary – o doborze rękawic piszemy w poradniku rękawice jednorazowe dla firm,
  • nigdy nie mieszać płynu myjącego z nabłyszczaczem ani odkamieniaczem – szczególnie płyn z chlorem w kontakcie z kwasem uwalnia toksyczny chlor,
  • oznaczyć lance i węże różnymi kolorami (zgodnie z oznaczeniem producenta zmywarki – osobny kolor dla płynu myjącego i dla nabłyszczacza), żeby nie zamienić ich przy wymianie kanistra,
  • przechowywać kanistry na posadzce lub niskiej półce, z dala od żywności, w oryginalnych opakowaniach, i mieć pod ręką karty charakterystyki.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czy do zmywarki gastronomicznej można używać tabletek lub kapsułek?

Nie. Zmywarki gastronomiczne pracują w cyklach od kilkudziesięciu sekund do kilku minut i mają pompy dozujące, które podają płynny koncentrat do zbiornika myjącego. Tabletki i kapsułki rozpuszczają się zbyt wolno, dają nierówne stężenie i nie da się ich podać przez dozownik. Do zmywarek profesjonalnych stosuje się płyn myjący i nabłyszczacz w kanistrach.

Czym różni się płyn myjący od nabłyszczacza do zmywarki?

Płyn myjący to silnie alkaliczny, niskopieniący koncentrat podawany do zbiornika myjącego – usuwa tłuszcz, białko, skrobię i przebarwienia. Nabłyszczacz podaje się do gorącej wody płuczącej na końcu cyklu – sprawia, że woda spływa z naczyń równą warstwą, naczynia szybko schną i nie mają zacieków. Zmywarka gastronomiczna potrzebuje obu preparatów jednocześnie.

Płyn do zmywarki z chlorem czy bez chloru?

Płyn z aktywnym chlorem dodatkowo wybiela przebarwienia po kawie, herbacie i sosach, dlatego dobrze sprawdza się przy porcelanie, pojemnikach GN i tacach. Nie stosuje się go do szkła, aluminium i srebra. Do szkła barowego, w kawiarniach i tam, gdzie zapach chloru jest niepożądany, wybiera się płyn alkaliczny bez chloru.

Jaki nabłyszczacz do twardej wody?

Przy wodzie twardej, powyżej ok. 15°dH, najlepiej sprawdzają się nabłyszczacze kwaśne, które zapobiegają osadzaniu się kamienia w strefie płukania, np. Diversey Suma Crystal A8, lub nabłyszczacze dedykowane do bardzo twardej wody, np. Diversey Jonmatic Perfect Extra. Przy tak twardej wodzie warto też zamontować zmiękczacz na zasilaniu zmywarki.

Ile płynu do zmywarki gastronomicznej dozować?

Typowe dawki podawane przez producentów to ok. 1–3 g płynu myjącego na litr wody (np. Diversey Optimax, Catilon Det 1) lub 1–5 ml/l (Clinex Dish Wash) oraz ok. 0,1–0,5 ml nabłyszczacza na litr wody płuczącej. Dokładną dawkę ustawia się na pompie dozującej zmywarki, uwzględniając twardość wody i rodzaj zabrudzeń.

Dlaczego szklanki po zmywarce gastronomicznej są matowe?

Najczęstsze przyczyny to twarda woda i osad kamienia, za mało nabłyszczacza, płyn z chlorem albo zbyt agresywny detergent użyty do szkła lub przedawkowanie płynu myjącego. Należy sprawdzić twardość wody, przejść na płyn do szkła bez chloru, skorygować dawkę nabłyszczacza i odkamienić zmywarkę.

Jak często odkamieniać zmywarkę gastronomiczną?

Zwykle co 1–3 miesiące, a przy bardzo twardej wodzie i dużym obciążeniu częściej. Odkamienianie wykonuje się kwaśnym preparatem przeznaczonym do urządzeń gastronomicznych, zgodnie z instrukcją producenta zmywarki. Codziennie po pracy należy spuścić wodę, umyć sita, filtry i ramiona myjące oraz zostawić komorę do wyschnięcia.

Podsumowanie

Dobra chemia do zmywarki gastronomicznej to zawsze para: płyn myjący dobrany do rodzaju naczyń i zabrudzeń oraz nabłyszczacz dobrany do twardości wody. Do porcelany i pojemników sprawdzi się płyn alkaliczny z chlorem, do szkła i kawiarni – płyn bez chloru, przy twardej wodzie – preparaty z wysoką zawartością sekwestrantów i kwaśny nabłyszczacz. O efekcie decyduje też prawidłowo ustawiona pompa dozująca i regularne odkamienianie maszyny. Koszt chemii liczony na jeden kosz jest niewielki – dużo więcej kosztują powtórne mycie, ręczne polerowanie szkła i serwis zakamienionej zmywarki.

W WTA PERFEKT oferujemy płyny myjące i nabłyszczacze do zmywarek gastronomicznych marek Diversey, Winterhalter, Kiehl, Stalgast, Clinex, Eco Shine, Hendi, Cif i Catilon, a także pełną chemię dla gastronomii. Pomożemy dobrać płyn i nabłyszczacz do Twojej zmywarki i twardości wody oraz przygotujemy ofertę hurtową. Zapraszamy do kontaktu: tel. +48 798 125 074, e-mail biuro@wtaperfekt.com.

Zapytanie0